Bombardement op Rotterdam

Vechten om de Maasbruggen

Op de eerste dag van de Duitse inval, 10 mei 1940, landden Duitse troepen met watervliegtuigen op de Maas en met parachutes in Rotterdam-Zuid. Ze bezetten de Willemsbrug en de spoorbrug. Nederlandse mariniers en soldaten verhinderden echter dat ze verder de stad in kwamen. Vier dagen lang lagen beide partijen tegenover elkaar aan weerszijden van de rivier.

Een ultimatum en een bombardement

Op 14 mei arriveerden Duitse pantsertroepen in Rotterdam-Zuid. Hun bevelhebber, generaal Rudolf Schmidt, stelde de Nederlandse commandant in de stad een ultimatum: de stad overgeven of ze zou worden gebombardeerd. Er volgden onderhandelingen, en Schmidt wilde het bombardement afblazen. Maar de bommenwerpers waren al onderweg en de radioverbinding met de vliegtuigen was er niet.

Rond 13.27 uur verschenen de eerste Heinkel-bommenwerpers boven de binnenstad. De Duitsers op de grond schoten rode lichtkogels af als teken om niet te bombarderen. Een deel van de vliegtuigen zag dat en draaide af, maar het grootste deel wierp zijn bommen af. In ongeveer een kwartier vielen er bijna 100 ton aan bommen op het centrum.

De stadsbrand

De bommen zelf richtten grote schade aan, maar de brand die volgde was nog verwoestender. De oude binnenstad stond dicht opeengebouwd en er lag veel brandbaar materiaal opgeslagen. Waterleidingen waren kapot en de brandweer kon weinig uitrichten. Het vuur raasde dagenlang. Ongeveer 25.000 woningen en duizenden andere gebouwen gingen verloren.

De grens van het verwoeste gebied is nu in de stad gemarkeerd met lichtpunten in de straat: de brandgrens.

Gevolgen

Na het bombardement dreigde Duitsland ook Utrecht te bombarderen. Generaal Winkelman besloot die avond tot capitulatie. Rotterdam had een groot deel van zijn historische centrum verloren. Na de oorlog werd de binnenstad modern herbouwd, wat de stad haar huidige skyline gaf.

Het bekendste monument is het beeld De verwoeste stad van Ossip Zadkine uit 1953: een figuur met een gat in de borst, waar het hart van de stad was. Elk jaar op 14 mei wordt het bombardement in Rotterdam herdacht.